20Η ΣΑΒΙΝΑ Ἠ... «εὐκολία» τῆς ποίησης ̓Ανάμεσα στὴ σύγχρονη πνευματική γενιά μας, σ ̓ αὐτὸν τὸν πόλεμο τῶν ἄστρων καὶ τῶν κριτικῶν, ὑψιπετοῦν ἄρθρα -- στιλέτα πληγώνοντας τὴν εὐαισθησία, τὴν πίστη, τὸ ταλέντο τῶν νέων, τὴν πορεία τῆς ποίησης. Κάποιος δογματικὸς λογοτέχνης λέει: «Τοὺς νέους δὲν τοὺς κρίνεις, τοὺς χειροκροτεῖς». Τὴν ἡμέρα ποὺ συνειδητοποίησα ὅτι τὰ αἰσθήματά μου γίνονται κάτοικοι κάποιων ἄλλων συναισθημάτων ποὺ ξεπερνοῦν τὸν ἀνθρώπινο νοῦ, ἔνιωσα τὴν ἀνάγκη ν ̓ ἀναστήσω τὴν ἐπίδρασή τους μέσα στὴν λειτουργία τῶν λέξεων. Ἣ ποίηση ἔρχεται ἐπιτακτικὴ κατεπάνω σου ἤ ἐσὺ περνᾶς μέσα ἀπὸ τὰ πράγματα διαφορετικὰ ἀπὸ τοὺς ἅλλους ἀνθρώπους. Ἕνα ξέσπασμα λοιπὸν τῆς ὕπαρξης, τοῦ ἔνστικτου ἤ τῆς ἀνάγκης γιὰ μιὰ ἐκπωμάτιση ψυχική, ποὺ τολμᾶ νὰ πραγματώνει αὐτὸ ποὺ ἄλλοι καταπολεμοῦν καὶ στὸν ὕπνο τους. Φοβᾶμαι, πὼς ὁ ἄνθρωπος τόσο πολὺ πιέζεται ἀπ ̓ τὴν ὑποτιθέμενη πραγματικότητα, ποὺ καὶ στὸν ὕπνο του παγιδεύτηκε, σταμάτησε νὰ βλέπει ἀγγελικὰ ὄνειρα, ὅπως ἐκεῖνος ὁ μετεωρισμμός ἢἤ τὸ περπάτημα πάνω στὴ θάλασσα μὲ τὶς χαοτικὲς ὅρασκελιές. Συχνὰ ἀκούω τὴν ἐξολομόγηση: «βλέπω στ’ ὄνειρό μου νὰ πετῶ, πράγμα ποὺ μὲ τρομάζει καὶ καταφέρνω νὰ ξυπνῶ προλαβαίνοντας τὴν πτώση». Ἐπέμβαση σὲ ποιὰ βαθειὰ νοσταλγία; σὲ ποιὸ φτέρωμα; ἐπέμβαση στὴν ἀθωότητα τοῦ ὑποσυνείδητου; Μιὰ ρυτίδα ἀπ ̓ τὰ γηρατειὰ τῆς ἀρχιτεκτονικῆς τῆς σκέψης καὶ τῆς λογικῆς. Κι ἔρχεται ἡ ποίηση, τολμηρότερη τῆς φύσης --μιὰ ἐπανάσταση στὴ λογική--- νὰ κορυφώσει σὲ δημιουργία τὸ θαυμάσιο αἴνιγμα τῆς ὑπέρβασης, αὐτὴν τὴν τρίτη κατάσταση τῆς ὕπαρξής μας, τῆς τόλμης τοῦ ὀνείρου, μὲ λίγα λόγια: νὰ αἰσθητοποιήση τὸ αἴσθημα. Μιὰ ἀντιστάθμιση στὰ φτερὰ ποὺ μᾶς λείπουν. Ἢ φύση μᾶς ἔδωσε τ ̓ ὄνειρο, ἴσως, γιὰ νὰ ἀντικαταστήσει τὴν ποίηση στὴν ζωή μας, σὰν φυλακτό, ξόρκι, φόβο, προμήνυμα, ὁδηγό, φυγὴ ἤ λύτρώσῃ. Ὅλα τὰ παραπάνω μήπως δὲν ἑρμήνεύουν τὴν ὁποιαδήποτε ποίηση, τὸ ὁποιοδήποτε ὄνειρο; καὶ ποτέ, μὰ ποτὲ τὴν «εὐκολία», ἀλλὰ τῆς ὑπέρβασης τὸ κυνήγι, τῶν αἰσθημάτων τὴν ἐντελέστερη ἔκφραση. Οἱ κριτικοὶ συχνὰ γράφουν: Ὃ τάδε δὲ γυρεύει νὰ μᾶς ξαφνιάσει μὲ τὸ λόγο τῆς μεγαλοσύνης καὶ νὰ μᾶς συνεπάρει σὲ φανταστικὲς περιοχές, ἤ ἀκόμα νὰ πετύχει μὲ τὸ λυρικό, τὸ ἐπίκαιρα εὔκολο. Κι ἄλλοτε πάλι: ὁ στίχος εἶναι εὐκολία, στὸ πεζὸ ἀνακαλύπτεις τὴν δεξιότητα τοῦ δημιουργοῦ, κ.λ.π. | Τὸ δύσκολο στὴν ποίηση δὲν εἶναι νὰ βρεῖς «εὐκολίες» γιὰ νὰ ἔκφραστεῖς, τὸ δύσκολο εἶναι νὰ εἶσαι ποιητὴς, ἡ μουσικὴ τῆς σκέψης σου, «ἡ αὐθόρμητή γέννηση τῶν φύλλων τῆς Ψυχῆς σου», κατὰ τὸν Κήτς, νὰ σὲ διακατέχει αὐτὴ ἡ ἰδιαίτερη κατάσταση, «μανία» τὴν ἀποκαλεῖ ὁ Πλάτων, ἐκεῖνο τὸ κάτι ποὺ στροβιλίζεται ἐντὸς σου μὲ τοὺς δικούς του νόμους ἀνάπτυξης καὶ δὲν εἶναι πάντα λογικό, μὲ τὴν ἔννοια ποὺ γνωρίζουμε ἤ ποὺ δὲν μπαίνει σὲ πειθαρχία, ὅπως δὲν πειθαρχεῖ ἡ καταιγίδα κι ὅλα τὰ στοιχεῖα τῆς φύσης, ποὺ ἡ λογικὴ ὅμως τὰ παραδέχεται. « Ἢ πρώτη φράση εἶναι δῶρο τοῦ 6εοὔ», λέει ὁ Γκαῖτε, κι ὁ Θεὸς δὲν μπο-