ΣΠΥΡΟΣ Γ.Γ. ΠΑΝΑΓΙΟΤΑΤΟΣ «Ἐδιζησάμην ἐμεωυτὸν» Τὸ ὑπ ̓ ἀριθ. 101 ἀπόσπασμα τοῦ Ἡρακλείτου Μὲ σκοπὸν ὅπως καταθέσουμε αὐθεντικὸν τὸ «πνεῦμα» τοῦ Μεγίστου τῆς Ἰωνίας, κατὰ τὸ ἐφικτὸν περνῶντας το στὴν «καθημερινότητα» ὅσων μποροῦν-θέλουν, ἔπιμεληθήκαμε τὴν ποιητικὴν ἀπόδοσι-παρουσίασι τῶν ἡρακλείτειων ἀποσπασμάτων. Πρὸς πραγματοποίησιν τοῦ συγκεκριμένου αὐτοῦ στόχου προχωρήσαμε στὴν μετὰ δέους πρόσδοσιν προσιτότητος στὰ τιτανικὰ διανοήματα διὰ τῆς μείζονος ἔντασης, ὁμόλογης κι αὐτοδηλούμενης θέθαια στὸν ἡρακλείτειο στοχασμὸν -ἕνα σχεδὸν μοναδικὸ «μὴ συρφετῶδες», ποὺ εὐνοήτως μονάχα στὸν ἑαυτό του μπορεῖ ν ̓ ἀπευθύνεται κ ̓ ἐπενδύει. Πρὸς τοῦτο διὰ διεξοδικῆς ἀναλυτικῆς ἐνδειχτικότητας τοῦ περιφή μου ὑπ ̓ ἀριθ. 101 ἀποσπάσματος καταθέτου με «ἐμπράγ ματη χλεῖδα» τὸν «ὀργανικὸν» συλλογιστικὸν μηχανισμόν, διὰ τοῦ ὁποίου ἐπιχειρήσαμε τὴν προσανάθασιν τῆς πρὸς τὸν ἡραχλείτειο λόγον προσιτότητας --διὰ τῆς (ὡς ἄνω) μείζονος ἔ ἔντασης. Προκειμένου λοιπὸν ἰδιαίτερα γιὰ τὸ ἑκατὸν ἕνα (ή ἐδιξησάμην ἐ ἐμεωυτόν”). θὰ εἰποῦμε, ὅτι, ὑποχρεούμενοι στὴ συγκριτική, δεινὴ κατ ̓ ἀνάγκην καὶ καταλυτική διὰ τὴν ἄκραν ὑπευθυνότητα-σοθαρότητα ἀναφερθεῖσαν «ἀναλυτικὴν ἐνδεικτικότητα», θεωροῦμε ἀπαραίτητο, ὅπως πρὶν ἀπ ̓ ὁτιδήποτε ἄλλο, σ ̓ ὅ,τι ἀφορᾶ στὶς δυὸ ἀθάνατες ὡς ἑνότητα (ἢ ἐπὶ μέρους ἑνότη τα ἄλλης, μεγαλύτερη ς) λέξεις, ἐξετάσουμε τὰ αὐτονόητης προήγησης: τί, πόσα, ποιά θέλη σαν ἢ μπόρεσαν νὰ εἰποῦν (σὲ ἀναφερόμενες ἐδῶ ἐργασίες τους) ἑπτὰ «ἐπώνυμοι» ἐκ τῶν ἁρμοδίων, εἰδημόνων, ἐπαϊόντων -ὅλων πεπεισμένων ὅτι: καὶ τοὺς «πέφτει λόγος» καὶ πρέπει νὰ τοὺς ἀναγνωρίζεται θέσφατος. ̓Αμέσως λοιπόν: α. 6.5. ΚΙΓΚ-1.Ε. Βανεπ-Μ. ΦοποΠεἰά -Δ. Κούρτοδικ (ὁ τελευταῖος ὡς μεταφραστὴς τοῦ θιθλίου τους), “Οἱ Προσωκρατικοὶ Φιλόσοφοι”, 6' ἔκδοσι Μορφωτικοῦ Ἱδρύματος τῆς Ἐθνικῆς Τραπέζης, σελίδες 564, ̓ Αθήνα 1990: Αντιγράφουμε κατὰ λέξιν ἀπ ̓ τὴν σελίδα 215: «246 ̓ Απ. 10], Πλούταρχος πρὸς Κολώτην 20, Ι18ς: ἐδιζησάμην ἐμεωυτὸν-ἐρεύνησα τὸν ἑαυτό μου» -αὐτὰ μόνον, οὔτε λέξιν ἄλλη, ἀμέσως μετὰ ἀρχίζει τὸ ἀπ. 119. 6. Εὐάγγελος Ν. Ροῦσσος, «Ηράκλειτος, τὰ ἀποσπάσματα», ̓Αθήνα 1971, σελἰδες 06, ἐκδόσεις Α. Καραθία. ̓Αντιγράφουμε κατὰ λέξιν ἀπ ̓ τὶς σελἰδες 22-23 --ἄντικρυστά: «ἐδιζησάμην ἐμεωυτὸν-τὀν ἑαυτό μου ρώτησα» -ἐδῶ ὑπάρχει ὑποσημείωσις μὴ διαλαμθάνουσα τίποτε ἐπὶ τῆς οὐσίας. γ. Κώστας ̓Αξελὸς καὶ Δημ. Δημητριάδης (ὁ δεύτερος ὡς μεταφραστής τοῦ θιθλίου τοῦ πρώτου), «Ὁ ̓Ηράκλειτος καὶ ἡ Φιλοσοφία», σελἰδες 310, Ἑξᾶντας 1974. Αντιγράφουμε ἐπὶ λέξει ἀπ ̓ τὴν σελίδα 198: «ἐδιξησάμην ἐμεωυτὸν-γύρεψα τὸν ἑαυτό μου» Ἐδῶ, ἀντίθετα ἀπ ̓ τοὺς λοιπούς, ὁ ̓Αξελὸς καὶ ἔχει νὰ εἰπεῖ, καὶ λέγει τὰ ἀκόλουθα: «Τὸ παράγγελμα ποὺ ἔδινε τὸ μαντεῖο τῶν Δελφῶν, γνῶθι σεαυτόν, καὶ ποὺ ἀργότερα ἐπανέλαδε ὁ Σωκράτης, παίρνει ἐδῶ ἕνα δαθὺ νόημα. Τὸ ζήτημα δὲν εἶναι τόσο τὸ νὰ γνωρίσει κανεὶς τὸν ἑαυτό του ὅσο τὸ νὰ ψάχνει νὰ τὸν 6ρεῖ. Καὶ τὸ ψάξιμο γίνεται πάντα μὲ τὴν ἐλπίδα μιᾶς ἀνακάλυψης. Ἥ μέθοδος τοῦ ψαξίματος, ἡ διαδρομή του εἶναι ἀφηρημένη: μὲ τὴ σκέψι γυρεύει ὁ ἄνθρωπος νὰ συλλάδει τὸν ἑαυτό του, κι ὁ ὅρος σκέψι ἔχει ἕνα συμπαντικὸ νόημα. ιο σκοπὸς τοῦ ψαξίματος δὲν εἶναι καθόλου ἡ σύλληψι μιᾶς ἀτομικότητας ἀπομονωμένης ἀπ ̓ τὸν ὑπόλοιπο κόσμο. Τὸ ψάξι-